الزمخشري
158
مقدمة الأدب ( فارسى )
نازاينده [ عَمِرَ ] عَمِرَ درازعمر شد 5 بسيار زيست 7 دراززندكانى شد عُمْرًا [ عَمْرًا ] معا و هو عَمِرٌ دراززندكانى و عَامِرٌ مترادف [ غَمِرَ ] غَمِرَتْ يَدُهُ چربناك شد دست او 5 چَرْبِشْ كرفت دستش 6 صارت شَحِيمَةً 7 بچرب آلوده شد دست وى غَمَرًا [ قَذِرَ ] قَذِرَ الشَّىْءُ پليد شد چيز قَذَرًا و هو قَذِرٌ پليد و قَذُرَ مترادف قَذَارَةً [ كَبِرَ ] كَبِرَ پير شد 5 بزرك شد 6 شاخَ كِبَرًا و كَبْرَةً و مَكْبِرًا بالكَسْر و هو كَبِيرٌ پير 5 بزرك [ كَدِرَ ] كَدِرَ الماءُ تيره شد آب 6 اختلط بالطين و كَدُرَ مترادف كَدَرًا و كَدِرَ العَيْشُ تيره شد زندكانى 5 ناخوش شد زندكانى كُدُورَةً و كَدِرَ اللَّوْنُ تيره شد رنك كُدْرَةً [ نَخِرَ ] نَخِرَ العَظْمُ بپوسيد استخوان نَخَرًا و هو نَخِرٌ پوسيده استخوان 5 پوسيده و نَاخِرٌ مترادف [ نَذِرَ ] نَذِرُوا بالعَدُوِّ آكاه شدند بدشمن 6 آكاه شدند از دشمن نَذَرًا و نِذَارًا [ نَكِرَ ] نَكِرَهُ نشناخت او را 5 ندانست او را نَكَرًا و نُكْرًا و شَىْءٌ نُكْرٌ چيزى ناشناخته 5 مجهول 6 چيزى عجب ، قبيح ز [ عَجِزَ ] عَجِزَت المَرْأَةُ بزركسرين شد زن 5 بزركسُرُون شد 6 بزركپس شد ، صار خلفُها غليظًا عَجَزًا و هي عَجْزَاءُ بزركسرين [ نَجِزَ ] نَجِزَ نيست شد 6 تمَّ س [ تَعِسَ ] تَعِسَ هلاك شد 5 برُوى افتاد و تَعَسَ مترادف يَتْعَسُ تَعْسًا [ تَعَسًا ] معا [ حَمِسَ ] حَمِسَ الرَّجُلُ دلير شد مرد 7 و حَمُسَ مترادف حَمَاسَةً 7 و هو حَامِسٌ دلير و أَحْمَسُ مترادف [ خَرِسَ ] خَرِسَ كُنك كشد خَرَسًا و هو أَخْرَسُ كُنك [ خَنِسَ ] خَنِسَ كردبينى شد 5 برجستهبينى شد با پس 6 صار أنفُه مدوّرا 7 كوتاهبينى شد خَنَسًا و هو أَخْنَسُ كردبينى 6 مدوّر الأُنف 7 كوتاهبينى [ دَنِسَ ] دَنِسَ شُوخْنَاك شد 5 ريم كرفت ، چِرْكِينْ شد 7 شوخ كرفت دَنَسًا و هي الأَدْنَاسُ شوخكرفتكان [ رَجِسَ ] رَجِسَ پليد شد و رَجُسَ مترادف و رُجِسَ مترادف رَجَاسَةً و هو رِجْسٌ پليد [ سَلِسَ ] سَلِسَ بَوْلُهُ روان شد بول او 6 پيوسته شد بولش و سَلِسَ قِيَادُهُ فرمانبردار شد 6 آسان شد كشيدن سَلَسًا [ شَكِسَ ] و شَكِسَ بدخوى شد 6 بدخوى شد 6 صار سَىِّءَ الخُلْقِ و شَكُسَ مترادف شَكَاسَةً و شَكَسًا و هو شَكِسٌ بدخوى 6 سَىِّءُ الخُلْقِ و شَكْسٌ مترادف [ ضَرِسَ ] ضَرِسَتْ أَسْنَانُهُ كند شد دندانهايش 5 كند شد دندان وى از ترشى 6 كَلَّت ضَرَسًا و هي ضَرِسَةٌ دندانِ كند [ فَطِسَ ] فَطِسَ پهنبينى شد فَطَسًا و هو أَفْطَسُ پهنبينى [ قَعِسَ ] قَعِسَ پشتش اندر شد و سينه بيرون آمد 6 سينه ورآمده شد ، خرَجَ صَدْرُه و دخَل ظَهْرُه 7 پشت او درآمده شد و سينه بيرون آمد قَعَسًا و هو أَقْعَسُ بيرونبَرْ [ لَبِسَ ] لَبِسَ الثَّوْبَ بپوشيد جامه را لُبْسًا و لِبَاسًا و هو اللُّبْسُ [ اللِّبْسُ ] معا جامه 5 پوشيدنى 6 ثَوْبٌ و المَلْبَسُ مترادف و اللِّبَاسُ مترادف و اللَّبُوسُ مترادف [ لَحِسَ ] و لَحِسَ القَصْعَةَ بلسيد كاسه را 5 بليسِيد كاسه را لَحْسًا [ مَلِسَ ] مَلِسَ نرم شد مَلَسًا و مُلُوسَةً و مَلَاسَةً و هو أَمْلَسُ نرم 6 لَيِّنٌ [ نَجِسَ ] نَجِسَ الماءُ پليد شد آب يَنْجَسُ و نَجُسَ